Στοες Θεσσαλονίκη
Στοες Θεσσαλονίκη

Οι στοές

Τουλάχιστον 70 στοές έχουν καταγραφεί μόνον ανάμεσα στις οδούς Ίωνος Δραγούμη και Βενιζέλου στη Θεσσαλονίκη! Γενικότερα, οι περισσότερες βρίσκονται στο τμήμα της πόλης που ξεκινά από την Αριστοτέλους και εκτείνεται προς τα δυτικά του κέντρου ή από την Τσιμισκή μέχρι την Εγνατία -αν και υπάρχουν κι άλλες περιμετρικά. Η πιο γνωστή και αναδεδειγμένη στοά της πόλης είναι εκείνη κατά μήκος της Αριστοτέλους, η οποία όμως ιδιαίτερα στο κομμάτι κάτω από την οδό Μητροπόλεως προς την παραλία είναι σχεδόν στο σύνολό της κατειλημμένη από τα τραπέζια και τις καρέκλες των καφέ. Από τις εμπορικές στοές ξεχωρίζει η Στοά Σαούλ (Ι. Δραγούμη-Βασιλέως Ηρακλείου-Ερμού), η οποία αρχικά σχεδιάστηκε από τον Βιταλιάνο Ποζέλι και περιλάμβανε γραφεία, καταστήματα και τον τραπεζικό οίκο του Σαούλ Μοδιάνο. Του ίδιου αρχιτέκτονα είναι και η στοά Μαλακοπής (Συγγρού 7 και Βηλαρά) όπου στεγαζόταν στις αρχές του 20ού αιώνα η Τράπεζα Θεσσαλονίκης που κτίστηκε από τον Εντμόντο Αλλατίνη το 1907-08. Το κτίριο λειτουργούσε ως τράπεζα μέχρι το 1954. 'Eχει καμπυλόμορφο αέτωμα και κορινθιακούς κίονες στην όψη. Στο τμήμα που σώζεται (Βασιλέως Ηρακλείου 15), είναι εμφανείς οι νεοαναγεννησιακές επιδράσεις. Στοές είναι και οι περίφημες αγορές τροφίμων της Θεσσαλονίκης, όπως το Καπάνι και το Μοδιάνο, αλλά και οι αγορές αξεσουάρ με πιο γνωστή από όλες την πρώην στοά Καράσσο, νυν Ερμού (Ερμού 18), η οποία ενώνεται με τη στοά Μακρίδη (Βενιζέλου 32).

ΜΥΣΤΙΚΑ ΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

Αν και σήμερα είναι υποβαθμισμένες, οι στοές αποτελούσαν πάντα μέρος του αστικού ιστού της πόλης στη διαχρονική εξέλιξή της. Τα τελευταία χρόνια επανέρχεται το μοντέλο των Ρωμαϊκών χρόνων, όταν χρησιμοποιούνταν ως μέρος της Αγοράς, όπως μπορείτε να δείτε στην Αρχαία Αγορά.  Σε σύγχρονες στοές φιλοξενούνται μεγάλα εμπορικά κέντρα όπως αυτό που υπάρχει στην Τσιμισκή ανάμεσα στις οδούς Καρόλου Ντηλ και Αριστοτέλους. Άλλες στοές της πόλης τοποθετούνται χρονικά στη βυζαντινή περίοδο (με στοά επικοινωνούσε η Ροτόντα με το ανάκτορο του Γαλέριου), ενώ χρησιμοποιήθηκαν και στην κατασκευή ναών, όπως συμβαίνει στον Άγιο Μηνά. Χαρακτηριστικό παράδειγμα εμπορικής στοάς με διαρκή χρήση ανά τους αιώνες είναι το Μπεζεστένι.
Η χρήση των στοών συνεχίστηκε ανά τους αιώνες -ιδιαίτερα μετά τον πόλεμο- στο εμπορικό κέντρο της πόλης.

TΟ ΡΟΛΟΪ ΤΟΥ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟΥ

Περασμένες έντεκα, Σάββατο βράδυ, στις 20 Ιουνίου του 1978 όσοι δε διασκέδαζαν έξω από τα σπίτια τους, παρακολουθούσαν στις τηλεοράσεις τους το Μουντιάλ της Αργεντινής. Εκείνη τη στιγμή η Θεσσαλονίκη τραντάχτηκε από έναν ισχυρότατο και ιδιαίτερα καταστροφικό –όπως αποδείχτηκε– σεισμό κλίμακας 6,5 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ. Ο χρόνος στην πλατεία Χρηματιστηρίου έχει σταματήσει εκεί. Το μεγάλο ρολόι στην όψη του κτιρίου στην είσοδο της Στοάς Μαλακοπής δείχνει 11.07. Το Χρηματιστήριο Εμπορευμάτων Θεσσαλονίκης λειτούργησε για μικρό χρονικό διάστημα γύρω στο 1926 στην οδό Αγίου Μηνά. Η πλατεία Χρηματιστηρίου πήρε το όνομά της από ένα σχέδιο που υπήρχε στις αρχές του αιώνα, μετά την πυρκαγιά του 1917, όταν το κέντρο της πόλης επρόκειτο να ανοικοδομηθεί. Προέβλεπε ότι σ’ εκείνη την περιοχή θα φτιαχνόταν το νέο Χρηματιστήριο. Το οικονομικό Κραχ όμως του 1929 ανέτρεψε τα σχέδια.